RIVM logo, Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

Overgewichtpreventie in het voortgezet onderwijs

Publicatiedatum: 01 maart 2012
Wijzigingsdatum: 20 oktober 2016
Een op de drie scholen in het voortgezet onderwijs besteedt meer aandacht aan overgewicht bij de vakken biologie en verzorging en voor gezonde voeding geldt dat voor 40 procent van de scholen. Tegelijkertijd neemt het aantal scholen dat pizzapunten verkoopt toe. Een positieve ontwikkeling in het voedingsaanbod was meer aanbod van bronwater. Dit blijkt uit een recent rapport in het voortgezet onderwijs van het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu.

In het rapport Overgewichtpreventie in het voortgezet onderwijs in 2010-2011 schrijft het RIVM dat veel scholen in het voortgezet onderwijs de afgelopen vijf jaar actie hebben ondernomen om overgewicht bij leerlingen te voorkomen. Een gezonder voedingsaanbod en meer aandacht binnen de lesstof voor voeding, bewegen en overgewicht stonden daarbij centraal. Hierdoor zijn, in vergelijking met het schooljaar 2006-2007, dikmakende prikkels in de omgeving van de school wat afgenomen. Toch concludeert het RIVM dat er nog heel wat te verbeteren valt.

Voedingsaanbod iets gezonder, nog veel verbetering mogelijk

Het aanbod in de schoolkantine is in de afgelopen 5 jaar enerzijds gezonder geworden, doordat meer scholen fruit (+5 procent), rauwkost (+6 procent) en belegde broodjes zijn gaan aanbieden. Een negatieve ontwikkeling daarentegen is een stijgend aanbod (+9 procent) van pizzapunten. Het aanbod van dranken via kantine en automaten verbeterde door toegenomen aanbod van (bron)water (stijging van 12 procent). Daarentegen bleef het aanbod van light frisdranken gelijk en steeg ook het aanbod van suikerhoudende melkproducten met 15 procent.
 
Uit het onderzoek, waaraan 371 middelbare schoollocaties deelnemen, blijkt dat bij de vakken biologie en verzorging meer aandacht is besteed aan gezonde voeding en overgewicht in de afgelopen jaren. Ook voerde ruim 70% van de scholen projecten uit buiten de reguliere vakken. Het aantal locaties met richtlijnen rondom overgewicht signalering, advisering en hulpverlening is met 14 procent vergelijkbaar met 2006-2007 (13 procent). Slechts 5 procent van de scholen heeft een schriftelijk gezondheidsbeleid rondom overgewicht.

Gezonde schoolkantines

Het ministerie van VWS wil zich ervoor inzetten dat in 2015 in alle kantines in het voortgezet onderwijs gezond eten wordt aangeboden. Dat betekent niet direct dat ongezonde etenswaar dan ook niet meer op de school verkrijgbaar zijn, zo blijkt uit dit onderzoek. In 2010-2011 stond namelijk op 80 procent van de locaties een snoepautomaat, net zoveel als in 2006-2007.
 
Onderzoekster Wanda Bemelmans concludeert dat scholen niet consequent werken aan preventie van overgewicht en het stimuleren van gezonde voeding. “Als je in de les aandacht geeft voor gezonde voeding en de gevaren van overgewicht en obesitas, dan is het jammer als je tegelijkertijd meer pizza’s aanbiedt en een snoepautomaat laat staan. Er is dus nog meer winst te halen op de middelbare school.”

Verantwoordelijkheid preventie van overgewicht

Scholen vinden dat zij niet als enige verantwoordelijk zijn voor de preventie van overgewicht onder de leerlingen. : 37 procent rapporteert zich mede verantwoordelijk te voelen. Alle scholen vinden dat in ieder geval de ouders daarvoor verantwoordelijk zijn. De bereidheid van scholen om overgewicht meer dan nu aan de orde te stellen blijkt gedaald, van 59 procent in 2006-2007 naar 39 procent nu. Daar staat tegenover dat geen enkele school in de komende jaren minder aandacht wil gaan schenken aan het onderwerp.
 


Home / Documenten en publicaties / 2012 / Overgewichtpreventie in het voortgezet onderwijs

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu