RIVM logo, Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu. Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport

ISI Rodehond

Wat is rodehond?

Rodehond is een besmettelijke vlekjesziekte die wordt veroorzaakt door een virus. Vanaf 1974 is vaccinatie tegen rodehond opgenomen in het Rijksvaccinatieprogramma (RVP): eerst alleen voor meisjes, en vanaf 1987 als onderdeel van de BMR-vaccinatie voor alle kinderen. Omdat de meeste kinderen worden ingeënt komt de ziekte in Nederland niet veel meer voor.

Wat zijn de ziekteverschijnselen bij rodehond?

Niet iedereen die besmet is wordt ziek. Als ziekteverschijnselen optreden gebeurt dit 2 tot 3 weken na de besmetting. Verschijnselen van rodehond zijn verkoudheid, koorts en rode vlekjes. De vlekjes beginnen in het gezicht en op de romp en breiden zich daarna uit over de armen en benen. De lymfeklieren in de nek kunnen opgezet en pijnlijk zijn. Vooral bij kinderen kan rodehond zo licht verlopen (verkoudheidsverschijnselen) dat de ziekte niet wordt opgemerkt.

Hoe kun je rodehond krijgen en hoe kun je anderen besmetten?

Het virus zit in de neus, keel en urine van iemand die besmet is. Door hoesten, praten en niezen komt het virus in de lucht en kan een ander besmet worden. Ook via besmette handen en urine kan het virus worden overgebracht.
Mensen die geïnfecteerd zijn kunnen anderen besmetten vanaf 10 dagen voordat er rode vlekjes op de huid te zien zijn tot 7 dagen na het ontstaan van deze vlekjes.
Iemand is het meest besmettelijk vlak voor het begin van de huiduitslag.

Wie kan rodehond krijgen en wie loopt extra risico?

Iedereen die niet ingeënt is en geen rodehond heeft doorgemaakt kan ziek worden. Wanneer vrouwen die niet beschermd zijn in de eerste helft van de zwangerschap rodehond doormaken bestaat het risico op een miskraam of van aangeboren afwijkingen bij de baby. Dit zijn meestal afwijkingen aan de ogen en oren (doofheid). Hoe verder de zwangerschap gevorderd is, des te kleiner het risico is.

Hoe kan rodehond worden voorkomen?

Kinderen van 14 maanden en 9 jaar worden volgens het Rijksvaccinatieprogramma met de BMR-vaccinatie ingeënt tegen rodehond. Mensen die de ziekte doorgemaakt hebben kunnen de ziekte niet meer krijgen. Als mensen die de twee inentingen tegen rodehond gehad hebben toch de ziekte krijgen, dan maken ze die in een lichtere vorm door.

Vrouwen die zwanger willen worden en niet beschermd zijn tegen rodehond (doordat zij de ziekte niet gehad hebben en niet gevaccineerd zijn) kunnen zich laten inenten tegen de ziekte. Deze inenting moet minstens 1 maand voor een mogelijke zwangerschap plaatsvinden. Besmetting is niet altijd te voorkomen, omdat een patiënt met rodehond al besmettelijk is voordat er ziekteverschijnselen zijn.
Zwangere vrouwen die niet beschermd zijn tegen de ziekte kunnen beter geen contact hebben met iemand die rodehond heeft. Bij een zwangere die niet gevaccineerd is en die contact heeft gehad met een patiënt, kan bloedonderzoek uitwijzen of zij beschermd is tegen de ziekte. Bij bloedonderzoek in de 12e week van de zwangerschap is dit meestal al standaard bepaald.

Extra maatregelen die genomen kunnen worden:

  • Verspreiding van het virus kan worden verminderd door algemene hygiënemaatregelen bij hoesten en niezen.   Gebruik bij hoesten en niezen een papieren zakdoek, gooi die na gebruik weg en was vervolgens de handen.
  • Wanneer er geen papieren zakdoeken voorhanden zijn, houd dan de hand voor neus en mond, en was hierna de  handen, of hoest in de elleboogplooi. Leer kinderen dit ook te doen.
  • Kinderen en volwassenen die niet (volledig) zijn ingeënt kunnen alsnog worden ingeënt.
  • Was regelmatig de handen, zeker na toiletbezoek. Omdat het virus ook in de urine kan voorkomen.

Is rodehond te behandelen?

Raadpleeg de huisarts als u rodehond vermoedt bij uzelf of uw kind. De huisarts kan de diagnose stellen. De ziekte geneest zonder behandeling of medicijnen. Pijnstillers kunnen de klachten verlichten. 

Kan iemand met rodehond naar kindercentrum, school of werk?

Iemand met rodehond kan gewoon naar kindercentrum, school of werk als die persoon zich goed voelt.
Een kind met rodehond is al besmettelijk voordat het ziek is. Daarom kunnen andere kinderen al besmet zijn. Thuishouden van het zieke kind helpt niet om verspreiding van de ziekte te voorkomen.
Informeer wel de leiding van school of kindercentrum, omdat het om een besmettelijke ziekte gaat. De leiding kan dan andere ouders informeren, zodat die alert kunnen zijn op verschijnselen van rodehond bij hun kind.

Wat doet de GGD?

De GGD kan uitzoeken of het bij een vermeende patiënt daadwerkelijk om rodehond gaat. Ook kan zij informatie verstrekken en uitleg geven over de ziekte.

Home / Documenten en publicaties / ISI-standaarden / Vragen en antwoorden rodehond

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu