RIVM_Logo

The State of Infectious Diseases in The Netherlands 2012 verschenen

De achtste editie van The State of Infectious Diseases is verschenen. Het rapport, dat voor het eerst is uitgebracht in het Engels, geeft inzicht in de ontwikkelingen van infectieziekten in Nederland. Daarnaast worden ook de ontwikkelingen in het buitenland beschreven die voor Nederland relevant zijn. Het jaarthema voor deze State of Infectious Diseases is de relevantie van vaccinatie voor de Nederlandse volksgezondheid. Met deze jaarlijkse rapportage informeert het RIVM de beleidsmakers van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS).

Belangrijkste gebeurtenissen van 2012

De uitbraken van kinkhoest en Salmonella Thompson waren de meest in het oog springende infectieziekten in 2012. Sinds 1996 worden elke 2 à 3 jaar epidemieën van kinkhoest gezien, maar niet eerder waren er zoveel gemelde gevallen (ruim 13.000). In het najaar van 2012 was er een Salmonella Thompson-uitbraak met 1.149 gemelde patiënten. Vier patiënten zijn overleden. Uit brononderzoek bleek dat de zieken gerookte zalm van een specifieke leverancier hadden gegeten. Tot slot werd in 2012 het nieuwe Middle East Respiratory Syndrome (MERS)-coronavirus ontdekt bij een patiënt in Saoedi-Arabië. De patiënt overleed aan de gevolgen van een ernstige pneumonie, maar ook zijn nieren waren aangedaan. Tot en met 9 januari 2014 zijn wereldwijd 178 mensen bekend die besmet zijn met dit MERS-coronavirus, waarvan 75 mensen zijn overleden. In het rapport is een tabel opgenomen van het aantal gemelde infectieziekten in 2012 in het kader van de Wet publieke gezondheid.State of Infectious Diseases

Vaccins en vaccinatieprogramma’s

De meeste vaccinaties in Nederland worden gegeven vanuit nationale vaccinatieprogramma’s zoals het Rijksvaccinatieprogramma (RVP), het Nationaal Programma Grieppreventie en het vaccinatieprogramma tegen hepatitis B voor specifieke risicogroepen. Ook ontvangen specifieke doelgroepen vaccinaties, zoals reizigers, medische risicogroepen (zoals mensen zonder milt) en beroepsgroepen die een verhoogd risico hebben op infectie tijdens het werk (personeel in de zorg of in laboratoria).

In het rapport is per programma het doel, de doelgroep, de vaccinaties die worden gegeven, de coördinatie en organisatie van het programma op een rij gezet. Per vaccinatieprogramma is in kaart gebracht in welke mate de ziekten voorkomen, hoeveel vaccins er zijn gegeven en wat het percentage gevaccineerden is. Voor reizigers, medische risicogroepen en werknemers is dit percentage echter niet goed te berekenen. Ook wordt een overzicht gegeven van de in Nederland geregistreerde vaccins met hun indicatie en doelgroep.

In een nationaal vaccinatieprogramma zoals het RVP bepaalt de interactie tussen gastheer, pathogeen, vaccin en de populatie het uiteindelijke effect van vaccinatie op populatieniveau. In het rapport geven we een overzicht van relevante concepten die potentiële impact hebben op de langetermijneffecten van vaccinatieprogramma’s. Ook worden voorbeelden gegeven van het effect van vaccinatieprogramma’s op het voorkomen van bepaalde infectieziekten, zoals pokken en polio. Daarnaast zijn andere factoren beschreven die een rol spelen bij de effectiviteit van een vaccinatieprogramma, zoals het optreden van bijwerkingen.

Daarnaast beschrijven we belangrijke veranderingen in maatschappij in relatie tot vaccinatie. Eerst beschrijven we de kritischere opvattingen over vaccinatie en het effect daarvan op de bereidheid om te worden gevaccineerd. Daarna beschrijven we de sterke toename van het aantal ouderen in de bevolking (‘vergrijzing’) en het effect ervan op de epidemiologie van bepaalde infectieziekten. Ook worden mogelijkheden benoemd om gezondheidswinst bij ouderen te boeken door middel van vaccinatie. Tot slot beschrijven we de rol van vaccinaties in het licht van de toename van het aantal immuungecompromitteerde patiënten, mede als gevolg van de vergrijzing en door de ontwikkelingen op het gebied van immuunmodulerende medicijnen.

De ontwikkeling van vaccins is een belangrijke mijlpaal geweest in de medische geschiedenis. Echter, voor veel (infectie)ziekten zijn nog geen vaccins beschikbaar. In het laatste hoofdstuk beschrijven we de geschiedenis van de ontwikkeling van vaccins en de verschillende stadia die nieuwe kandidaat-vaccins moeten doorlopen voordat het op de markt kan worden gebracht. Verder geven we een overzicht van de meest belangrijke vooruitgangen in de ontwikkeling van vaccins en vaccinatieprogramma’s.

Auteurs

P. Bijkerk, Centrum Infectieziektebestrijding, RIVM, Bilthoven.

Correspondentie:

Paul.Bijkerk@rivm.nl

Het rapport is te downloaden via:

http://www.rivm.nl/Documenten_en_publicaties/Wetenschappelijk/Rapporten/2014/januari/State_of_infectious_disease_in_the_Netherlands_2012_2012

 

Home / Documenten en publicaties / Uitgaven / The State of Infectious Diseases in The Netherlands 2012 verschenen

RIVM De zorg voor morgen begint vandaag
Menu